Usmonli turklar josuslari
Usmonli sultonining josuslari “Usmonlilar [musulmon] dinini qabul qilgan yevropaliklardan (yunonlar, vengerlar, bolgarlar, slavyanlar v.b) aygʻoqchilar sifatida keng foydalanganlar. Ular asosan Yevropaga yuborilgan va hukmdorlar siyosatini Usmoniylarga yetkazib turgan. Yevropaga qaytgan odamlar biz majburlikdan Islomni qabul qildik ammo nasroniylikka qaytishni xohlaymiz degan bahona bilan Yevropaning yurak yuraklariga kirib borib, aslida barcha ma‘lumotlarni Istanbul bilan baham ko‘rishgan. 1559-yilda Filipp II ga taqdim etilgan hisobotda shubha bilan qarala boshlandi Neapol qirolligi portlariga kelgan yunon dengizchilarni tekshirishni taklif qildilar, bu yo'l bilan ularning Usmonli josuslari ekanligini aniqlash mumkin edi; Ayg'oqchilar islomni qabul qilgan, lekin ular ilgari tark etgan "haqiqiy din"ga qaytishni xohlayotganliklarini da'vo qilganlar, bu kabi tushuntirishlar ularga hokimiyatni aldashga imkon berdi va ayg'oqchilar dushman tuprog'ida o'...